بانک تجارت زیر ذره‌بین؛ هزاران میلیارد تومان مطالبات معوق، پاسخ مدیران کجاست؟
بانک تجارت زیر ذره‌بین؛ هزاران میلیارد تومان مطالبات معوق، پاسخ مدیران کجاست؟
بررسی تازه‌ترین صورت‌های مالی بانک تجارت و آمارهای رسمی بانک مرکزی، از انباشت حجم قابل توجهی از مطالبات غیرجاری و مشکوک‌الوصول در این بانک حکایت دارد؛ ارقامی که در کنار رشد بدهی‌ها، هزینه‌های ناشی از اضافه‌برداشت از بانک مرکزی و برخی تسهیلات کلان، پرسش‌هایی جدی درباره نحوه مدیریت منابع، اعتبارسنجی مشتریان و کیفیت نظارت بر پرداخت تسهیلات ایجاد کرده است.

به گزارش پایگاه خبری تحلیلی هوژان، صورت‌های مالی بانک تجارت تصویری ارائه می‌کند که توجه سهامداران، سپرده‌گذاران و فعالان اقتصادی را به خود جلب کرده است. در شرایطی که شبکه بانکی یکی از مهم‌ترین ارکان تأمین مالی اقتصاد کشور محسوب می‌شود، کیفیت بازگشت تسهیلات و نحوه مدیریت منابع، به همان اندازه اهمیت دارد که میزان پرداخت وام‌ها.

براساس آمار منتشرشده از سوی بانک مرکزی، بانک تجارت تا پایان خردادماه امسال بیش از ۱۰۷ هزار میلیارد تومان تسهیلات خالص به مشتریان بزرگ و ویژه خود پرداخت کرده است. از این میزان، بیش از ۸۴ هزار میلیارد تومان در سرفصل مطالبات غیرجاری قرار گرفته؛ رقمی که نشان می‌دهد بخش قابل توجهی از منابع پرداخت‌شده هنوز به چرخه مالی بانک بازنگشته است.

آنچه بیش از سایر ارقام جلب توجه می‌کند، حجم مطالبات مشکوک‌الوصول بانک تجارت است. بر اساس اطلاعات رسمی، این رقم از مرز ۶۵ هزار میلیارد تومان عبور کرده است. در نظام بانکی، مطالبات مشکوک‌الوصول به بدهی‌هایی اطلاق می‌شود که مدت طولانی از سررسید بازپرداخت آن‌ها گذشته و وصول کامل آن‌ها با ابهام جدی روبه‌روست. افزایش این شاخص معمولاً نشانه‌ای از ضعف در مدیریت ریسک اعتباری، اعتبارسنجی یا پیگیری وصول مطالبات تلقی می‌شود.

 

یکی از نمونه‌های قابل تأمل در این گزارش، تسهیلات اعطایی به گروه صنایع غذایی آرین تبریز است. اطلاعات منتشرشده نشان می‌دهد این مجموعه حدود سه هزار و ۵۰۰ میلیارد تومان تسهیلات خالص ارزی از بانک تجارت دریافت کرده که پس از گذشت دوره تنفس، بیش از دو هزار و ۵۷۷ میلیارد تومان آن در ردیف مطالبات مشکوک‌الوصول ثبت شده است.

در همین پرونده، رقم وثایق ثبت‌شده نیز توجه کارشناسان را جلب کرده است. اسناد منتشرشده نشان می‌دهد ارزش وثایق ثبت‌شده حدود ۳۷ میلیارد تومان اعلام شده؛ رقمی که در مقایسه با حجم تسهیلات پرداختی، پرسش‌هایی درباره کفایت تضامین و فرآیند اعتبارسنجی ایجاد می‌کند.

بررسی صورت‌های مالی بانک تجارت به همین بخش محدود نمی‌شود. اطلاعات منتشرشده در سامانه کدال نشان می‌دهد بدهی این بانک به سایر بانک‌ها در پایان سال گذشته از ۱۲۵ هزار میلیارد تومان عبور کرده و نسبت به دوره قبل رشد ۲۶ درصدی داشته است.

در بخش هزینه‌ها نیز بیش از ۶۲ هزار و ۹۰۰ میلیارد تومان تحت عنوان هزینه‌های اداری و عمومی ثبت شده و همزمان بیش از ۱۴ هزار و ۲۰۰ میلیارد تومان نیز به عنوان هزینه مطالبات مشکوک‌الوصول در صورت‌های مالی شناسایی شده است؛ موضوعی که نشان می‌دهد کیفیت بخشی از دارایی‌های بانک، فشار مستقیمی بر عملکرد مالی آن وارد کرده است.

یکی دیگر از ارقام قابل توجه، بیش از یک‌هزار و ۲۰۰ میلیارد تومان هزینه‌ای است که بانک تجارت بابت اضافه‌برداشت از بانک مرکزی پرداخت کرده است. اضافه‌برداشت بانک‌ها از منابع بانک مرکزی همواره یکی از شاخص‌های مهم در ارزیابی وضعیت نقدینگی و تراز مالی شبکه بانکی به شمار می‌رود و طی سال‌های اخیر نیز بارها از سوی سیاست‌گذاران پولی مورد انتقاد قرار گرفته است.

مجموع این اعداد، تصویری از وضعیت مالی بانک تجارت ارائه می‌دهد که نیازمند شفاف‌سازی بیشتر از سوی مدیران این بانک است. افزایش مطالبات معوق، رشد مطالبات مشکوک‌الوصول، بدهی قابل توجه به شبکه بانکی و پرداخت جریمه اضافه‌برداشت، موضوعاتی هستند که پاسخ به آن‌ها می‌تواند بخشی از نگرانی سهامداران، سپرده‌گذاران و فعالان اقتصادی را برطرف کند.

بانک تجارت تاکنون توضیحی درباره جزئیات این ارقام، روند وصول مطالبات و برنامه مدیریت آن‌ها منتشر نکرده است. هوژان آمادگی دارد در چارچوب اصول حرفه‌ای رسانه، پاسخ یا توضیحات رسمی مدیران بانک را نیز منتشر کند.

  • نویسنده : سردبیر هوژان