به گزارش پایگاه خبری تحلیلی هوژان، برای بسیاری از زوجهای جوان، ثبتنام وام ازدواج پایان مسیر نیست؛ آغاز یک انتظار طولانی است. انتظاری که از پشت صفحه ثبت درخواست در سامانه شروع میشود و گاهی ماهها بعد، پشت درِ یک شعبه بانکی ادامه پیدا میکند؛ جایی که متقاضی باید میان پیامهای سامانه، معرفی شعبه، تأمین ضامن و پیگیریهای چندباره، راهی برای رسیدن به تسهیلاتی پیدا کند که قرار بود بخشی از مسیر شروع زندگی باشد.
وام ازدواج و فرزندآوری سالهاست در فهرست حمایتهای اقتصادی دولت قرار دارد، اما تجربه بخشی از متقاضیان نشان میدهد فاصله میان تصمیمات روی کاغذ و آنچه در شعب بانکی اتفاق میافتد، همچنان یکی از چالشهای اصلی این تسهیلات است.
حالا با گذشت چهار ماه از سال ۱۴۰۵، نبود آمار تازه از عملکرد بانکها در پرداخت وام ازدواج و فرزندآوری، بار دیگر موضوع شفافیت در نظام بانکی را مطرح کرده است. آخرین آمار منتشرشده مربوط به پایان سال گذشته است و هنوز تصویر دقیقی از میزان پرداختها، تعداد افراد باقیمانده در صف و عملکرد هر بانک در سال جاری در دسترس افکار عمومی قرار نگرفته است.
انتشار این آمار میتوانست مشخص کند کدام بانکها در پرداخت این تسهیلات همراهتر عمل کردهاند و کدام بانکها سهم کمتری در کاهش صف متقاضیان داشتهاند. نبود اطلاعات بهروز اما باعث شده بخش مهمی از این فرآیند برای مردم همچنان در هالهای از ابهام باقی بماند.
در سوی دیگر ماجرا، جوانانی قرار دارند که دریافت این وام برایشان صرفاً یک عدد در حساب بانکی نیست؛ بلکه بخشی از برنامهریزی برای آغاز زندگی مشترک، تأمین هزینههای اولیه ازدواج یا مدیریت شرایط اقتصادی خانواده است. طولانی شدن زمان پرداخت، برای این گروه به معنای عقب افتادن برنامههایی است که گاهی ماهها برای آن تصمیم گرفتهاند.
این شرایط در حالی است که مبلغ وام ازدواج در سال جاری افزایش پیدا نکرده و همان ارقام سال گذشته باقی مانده است؛ موضوعی که با توجه به افزایش هزینههای زندگی، اهمیت سرعت پرداخت همین تسهیلات موجود را بیشتر کرده است.
در کنار موضوع زمان پرداخت، مسئله ضمانت نیز همچنان یکی از گلایههای پرتکرار متقاضیان است. اگرچه بانک مرکزی اعلام کرده بود فرآیند معرفی ضامن باید سادهتر شود و یک ضامن به همراه سفته برای دریافت این تسهیلات کافی باشد، اما روایت برخی متقاضیان از شعب بانکی، حکایت از آن دارد که در عمل هنوز در برخی موارد شرایط متفاوتی پیش روی آنها قرار میگیرد.
فاصله میان بخشنامه و اجرا، همان نقطهای است که بسیاری از مشکلات از آن آغاز میشود؛ جایی که یک تصمیم حمایتی، در مسیر اجرا با پیچیدگیهایی مواجه میشود که میتواند هدف اولیه آن را تحت تأثیر قرار دهد.
گزارش دیوان محاسبات کشور درباره عملکرد سال گذشته نیز نشان داده بود بخش قابل توجهی از متقاضیان وام ازدواج و فرزندآوری همچنان در صف انتظار باقی ماندهاند؛ آماری که نشان میدهد افزایش منابع اختصاصیافته، به تنهایی نتوانسته مسئله سرعت پرداخت و کاهش صفها را حل کند.
امروز مطالبه اصلی متقاضیان شفاف شدن عملکرد بانکها، نظارت دقیقتر بر روند پرداخت و مشخص شدن زمانبندی واقعی رسیدگی به درخواستهاست.
وام ازدواج قرار بود پلی برای آغاز یک مسیر باشد، نه صفی طولانی که بخشی از مسیر زندگی جوانان را متوقف کند. اکنون بیش از هر زمان دیگری، نیاز به پاسخ روشن درباره وضعیت پرداختها و عملکرد شبکه بانکی احساس میشود؛ پاسخی که باید از سوی متولیان این حوزه به افکار عمومی ارائه شود.
هوژان برای دریافت توضیحات بانک مرکزی و مسئولان مربوط درباره آخرین وضعیت پرداخت وام ازدواج و فرزندآوری آمادگی انتشار پاسخ رسمی را دارد.
- نویسنده : سردبیر هوژان
